English
Русский
Italiano
Español
Français
Deutsch
中文
日本語
Português
עברית
Türkçe
한국어
Svenska
Suomi
Polski
Miejsca w tym artykule: Samarkanda · Buchara · Chiwa · Taszkent
Zabytki Uzbekistanu: najważniejsze miejsca, miasto po mieście
Zapytaj kogokolwiek w Taszkencie, co zobaczyć w Uzbekistanie, a usłyszysz listę miast, nie budowli. To dobra odpowiedź. W Samarkandzie, Bucharze i Chiwie wielkie zabytki dzieli kilka minut spacerem, więc prawdziwe decyzje dotyczą tego, które miejsca włączyć do trasy i ile dni dać każdemu z nich.
To nasza lista najważniejszych zabytków Uzbekistanu, miasto po mieście i region po regionie, ułożona tak, jak planujemy je dla naszych gości: czym jest każde miejsce, dlaczego warto poświęcić mu czas i gdzie przeczytać więcej. Na końcu znajdziesz podpowiedź, jak zobaczyć to, co najważniejsze, w 7, 10 lub 14 dni.
Osiem miejsc w Uzbekistanie znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Cztery to historyczne miasta: Czy wiesz, że…? W muzealnym mieście Chiwy wciąż mieszkają ludzie Itchan Kala mieści ponad 50 zabytków i około 250 starych domów w obrębie glinianych murów o wysokości 8–10 m i grubości 5–6 m, a w jej uliczkach wciąż mieszkają i pracują rodziny. Czytaj dalej → w Chiwie (1990), centrum Buchary (1993), Szachrisabz (2000) i Samarkanda (2001). Pozostałe to góry Czy wiesz, że…? Dzikie lasy orzechowe i jabłoniowe na liście światowego dziedzictwa Od 2016 roku Tienszan Zachodni, dzielony przez Uzbekistan, Kazachstan i Kirgistan, jest obiektem światowego dziedzictwa UNESCO. Na niższych zboczach rosną dzikie lasy orzechowe i jabłoniowe oraz dzicy krewni moreli, gruszy i wiśni. Czytaj dalej → nad Taszkentem, odcinek Sieć szlaków karawanowych między Chinami a Morzem Śródziemnym. Samarkanda, Buchara i Chiwa wzbogaciły się jako przystanki na tej trasie. wzdłuż doliny Zarafszanu, zimne pustynie Turanu w Karakałpacji oraz, od 2026 roku, dziesięć modernistycznych budynków Taszkentu, wśród nich Czy wiesz, że…? Kopuła Chorsu jest młodsza niż taszkenckie metro Handel na starym skrzyżowaniu trwa od wieków, ale budynek pod kopułą otwarto dopiero w 1990 roku, trzynaście lat po metrze. Architekci Władimir Azimow i Sabir Adyłow nakryli go 86-metrową kopułą główną otoczoną siedmioma mniejszymi. Czytaj dalej → i stacja .Czy wiesz, że…? Metro zaprojektowane, by przetrwać trzęsienie ziemi o sile 9 Trzy pierwsze linie metra w Taszkencie zbudowano tak, by wytrzymały trzęsienie ziemi o magnitudzie 9,0, a tunele leżą wyjątkowo płytko, zaledwie 8–25 m pod ulicą. Czytaj dalej → Jak każde z nich wygląda na miejscu, opisujemy w przewodniku obiekty UNESCO w Uzbekistanie.
Samarkanda: Registan i stolica Timura
Jeśli masz czas tylko na jedno miasto, niech to będzie Samarkanda. Dwa pełne dni wystarczą na to, co najważniejsze; trzy pozwalają bez pośpiechu dodać wytwórnię papieru i .Czy wiesz, że…? Ulugh Beg zmierzył rok z dokładnością do 25 sekund W swoim obserwatorium w Samarkandzie Ulugh Beg ustalił długość roku zwrotnikowego na 365 dni 5 h 49 min 15 s – o około 25 sekund za dużo, ale dokładniej niż Kopernik sto lat później. Czytaj dalej → Nasz plan Samarkanda w 1, 2 lub 3 dni układa wszystko w kolejności spaceru, a bilety i godziny znajdziesz w tekście zabytki Samarkandy: bilety i godziny otwarcia.
Registan
Trzy Islamska szkoła wyższa: cele studentów i sale wykładowe wokół dziedzińca za okazałym portalem. W starych miastach wiele z nich mieści dziś muzea i warsztaty rzemieślnicze. Czytaj dalej → zwrócone ku jednemu placowi. Ulugh Beg zbudował pierwszą w latach 1417–1420 i wykładał w niej astronomię; ,Czy wiesz, że…? Lew ze słońcem z Registanu trafił na banknot Medresa Sher-Dor (1619–1636) zawdzięcza nazwę wielkim kotom ze słońcem na grzbietach, widocznym na jej portalu. Ich wizerunek znalazł się na rewersie uzbeckiego banknotu 200 sumów z 1997 roku. Czytaj dalej → młodsza o dwa stulecia, ma nad bramą tygrysy i słońca z ludzkimi twarzami; Czy wiesz, że…? „Pozłacany” meczet na Registanie Tilla-Kari, zbudowana w latach 1646–1660, znaczy „pozłacana”. Gdy Bibi-Khanym był w ruinie, do lat 20. XX wieku służyła jako główny meczet piątkowy Samarkandy. Salę modlitw zdobi kundal, malowidło reliefowe wykończone płatkami złota, odnowione w 1979 roku. Czytaj dalej → kryje złocony meczet za spokojną, dwukondygnacyjną fasadą. Przyjdź na otwarcie i jeszcze raz po zmroku. Więcej: Registan, jego historia i legendy.
Gur-e-Amir
Amir Timur (Tamerlan, 1336–1405), założyciel imperium Timurydów ze stolicą w Samarkandzie. Urodził się pod Szachrisabzem. Czytaj dalej → zaczął budować ten grobowiec dla wnuka i następcy, ,Czy wiesz, że…? Grobowiec Timura zbudowano dla jego wnuka Gur-e-Amir zaczęto budować w 1404 roku dla Muhammada Sułtana, wnuka i wybranego następcy Timura. Timur miał gotową kryptę w rodzinnym Szachrisabzie, ale gdy zmarł w 1405 roku, złożono go w Samarkandzie, w grobowcu przeznaczonym dla młodego księcia. Czytaj dalej → a kilka miesięcy później, w 1405 roku, sam spoczął w nim pod ciemnozielonym kamieniem. Kilka kroków dalej leży Ulugh Beg, a wnętrze lśni złotem. Więcej: Gur-e-Amir, grobowiec Timura.
Meczet Bibi-Khanym i bazar Siab
Piątkowy meczet Timura, rozpoczęty w 1399 roku po wyprawie indyjskiej, miał pomieścić 10 000 osób na samym dziedzińcu; jego portal wznosi się na 35 metrów. ,Główny bazar Samarkandy, tuż obok Bibi-Khanym: samarkandzkie lepioszki, suszone owoce, orzechy i chałwa. Czytaj dalej → główny bazar miasta, zaczyna się tuż obok, więc tu zatrzymujemy się na obiad. Więcej: meczet Bibi-Khanym i bazary Uzbekistanu.
Shah-i-Zinda
Uliczka wyłożonych kaflami mauzoleów, która wspina się na zbocze, niewiele szersza od korytarza. Pochowano tu siostrę, siostrzenicę i żonę Timura, a na szczycie znajduje się sanktuarium Kusama ibn Abbasa, Żywego Króla z legendy. Przyjdź wcześnie, przed grupami i upałem. Więcej: Shah-i-Zinda, fakty i legendy.
Obserwatorium Ulugh Bega
Zachował się wykuty w skale rów z dwiema szynami obłożonymi marmurem: część sekstansu o promieniu około 40 metrów, największego instrumentu astronomicznego swoich czasów. Katalog gwiazd Ulugh Bega obejmuje 1 018 gwiazd. Więcej: obserwatorium Ulugh Bega.
Okolice Samarkandy
W ,Wieś pod Samarkandą, w której w działającym młynie nad strumieniem wciąż ręcznie robi się papier z kory morwy, dawną metodą. 13 km od miasta, wytwórnia Czy wiesz, że…? Papier polerowany kamieniem, by przetrwał 400 lat W papierni Meros w Konigil, założonej w 1996 roku, by wskrzesić wymarłe rzemiosło, koło wodne ubija korę morwy na masę, a każdy arkusz godzinami poleruje się agatem, muszlą lub rogiem. Ma przetrwać około 400 lat. Czytaj dalej → wciąż robi papier z kory morwy przy użyciu koła wodnego. Zespół Imama al-Buchariego w Chartangu, 25 km od miasta, otwarto ponownie w marcu 2026 roku po przebudowie na znacznie większą skalę. Więcej: papier samarkandzki w Konigil i wycieczki jednodniowe z Samarkandy.
Buchara: stare miasto, które przejdziesz od końca do końca
Niemal wszystko w Bucharze leży na jednej krótkiej linii, od Czy wiesz, że…? Stawy Buchary były kiedyś jej wodociągiem Zbiorniki takie jak Lyabi-Hauz, wykopany około 1620 roku i mający 46 × 36 m, były głównym źródłem wody w mieście. Większość zasypano w latach 20. i 30. XX wieku, bo szerzyły choroby; Lyabi-Hauz przetrwał. Czytaj dalej → na wschodzie po park Samanidów na zachodzie. Dwa dni pieszo wystarczą, by dobrze poznać stare miasto; trzeci zabierze cię samochodem do pałacu emira i sanktuariów za miastem. Wersję dzień po dniu znajdziesz w tekście Buchara w 1, 2 lub 3 dni.
Ark
Twierdza na wzgórzu, które ludzie usypywali przez ponad dwa tysiące lat. Jej mury mają od 16 do 20 metrów wysokości, a władcy Buchary mieszkali za nimi do 1920 roku. Niemal każdy dzień w Bucharze zaczynamy właśnie tutaj, na otwarcie. Więcej: Ark w Bucharze.
Poi Kalyan
,Czy wiesz, że…? Kopano na 13 m w głąb i nie dotarto do podstawy Minaret Kalyan z 1127 roku ma około 46 m wysokości, a wykop sięgnął 13 m, nie docierając do dna fundamentów. Czyngis-chan podobno kazał go oszczędzić. Czytaj dalej → 46,5 metra wzorzystej cegły z 1127 roku, ocalał, gdy Czyngis-chan zdobył miasto w 1220 roku. U jego stóp meczet Kalyan i Czy wiesz, że…? Medresa, która uczy od prawie 500 lat Mir-i-Arab, zbudowana w latach 30. XVI wieku naprzeciw meczetu Kalyan, była jedną z zaledwie trzech szkół islamskich, które działały przez cały okres radziecki, i nadal kształci uczniów. Czytaj dalej → stoją naprzeciw siebie po dwóch stronach brukowanego placu. Przyjdź o zachodzie słońca, a potem jeszcze raz po zmroku. Więcej: Poi Kalyan, fakty i legendy.
Lyabi-Hauz i Chor Minor
Staw z około 1620 roku, z kamiennymi schodami schodzącymi do wody z każdej strony, otoczony medresą, chanaką i :Herbaciarnia: zielona herbata, plow i rozmowy na szerokich drewnianych łożach zwanych tapczanami. tu Buchara spędza wieczory. Dziesięć minut dalej, przez uliczki mieszkalne, stoi ,Czy wiesz, że…? Legenda: cztery wieże dla czterech religii świata? Chor Minor, budynek bramny z 1807 roku, ma cztery wieże, każdą zdobioną inaczej. Przewodnicy mówią, że symbolizują cztery religie świata, i szukają w zdobieniach krzyża, ryby i młynka modlitewnego; inni mówią o czterech dynastiach. To wszystko interpretacje. Czytaj dalej → budynek bramny z 1807 roku z czterema wieżyczkami o niebieskich kopułach. Więcej: Lyabi-Hauz i Chor Minor.
Mauzoleum Samanidów i kopuły handlowe
Czy wiesz, że…? Ten grobowiec ukryty w mule uniknął Czyngis-chana Mauzoleum Samanidów z X wieku, jeden z najstarszych zabytków islamskiej Azji Środkowej, przykrył powodziowy muł i piasek, zanim w 1220 roku nadeszli Mongołowie. Ukryta przez stulecia ceglana koronka przetrwała nienaruszona. Czytaj dalej → to X-wieczny sześcian z wzorzystej cegły, który przetrwał Mongołów, bo wcześniej przykryły go namuły powodziowe. W drodze powrotnej do miasta XVI-wieczne Czy wiesz, że…? Pod kopułami Buchary kupcy wymieniali pieniądze i złoto Cztery kopuły handlowe z XVI wieku wciąż stoją nad dawnymi skrzyżowaniami. Toki Sarrafon była kopułą wymiany pieniędzy, gdzie kupcy z Indii i Chin wymieniali monety; w Toki Zargaron mieściły się warsztaty jubilerów, w Toki Telpak Furushon sprzedawano czapki. Czytaj dalej → dają najlepszy cień w najgorętszych godzinach.
Okolice Buchary
,Czy wiesz, że…? Legenda: miejsce na pałac emira wybrano za pomocą mięsa Legenda mówi, że gdy emir Nasrullah chciał w połowie XIX wieku wznieść letni pałac, w kilku miejscach wokół Buchary powieszono baranie tusze i wybrano to, gdzie mięso najdłużej się nie psuło. Stojący tam dziś Sitorai Mohi-Hosa pochodzi z lat 1912–1918. Czytaj dalej → letni pałac ostatniego emira, zbudowany w latach 1912–1918, ma Białą Salę z rzeźbionego stiuku położonego na lustrach. Dodaj zespół ,Czy wiesz, że…? Wieś przemianowana na cześć mistrza sufickiego Bahauddin Naqshband (1318–1389), od którego imienia nazwano jeden z największych zakonów sufickich, urodził się i spoczął pod Bucharą, w Qasr-i Hinduvan. Wieś przemianowano później na jego cześć na Qasri Orifon; grobowiec nad jego grobem pochodzi z 1544 roku. Czytaj dalej → nekropolię Czy wiesz, że…? Nekropolia nazwana od czterech mężczyzn o imieniu Abu Bakr Chor-Bakr, 5 km od Buchary, rozrastał się od 1559 roku wokół grobu Abu Bakra Saida, zmarłego w 970 roku, jednego z czterech Abu Bakrów – stąd nazwa. Jego 25 budowli trafiło w 2023 roku na listę UNESCO w ramach Korytarza Zarafszan–Karakum. Czytaj dalej → i garncarzy z Gijduvanu, a masz pełny dzień samochodem. Więcej: wycieczki jednodniowe z Buchary.
Chiwa: całe miasto w murach
Itchan Kala, otoczone murami wewnętrzne miasto Chiwy, ma około 650 na 400 metrów i ponad 50 zabytków, a w jego uliczkach wciąż mieszkają ludzie. Przejdziesz je w dwadzieścia minut, a my i tak dajemy mu cały dzień, bo światło na glinianych murach zmienia to miejsce z godziny na godzinę. Plan znajdziesz w tekście Chiwa w 1 lub 2 dni.
Itchan Kala i jej mury
Gliniane mury o wysokości od 8 do 10 metrów ciągną się przez około 2,2 km, z bramą po każdej stronie. W środku stoją cytadela chanów, ,Czy wiesz, że…? Na dziedzińcu chana okrągła platforma czekała na jurtę Kunya-Ark, cytadela chanów, miała własną mennicę, arsenał i harem. Na dziedzińcu jej sali przyjęć z lat 1804–1806 stoi okrągła platforma: rozstawiano na niej jurtę, w której chan przyjmował posłów stepowych koczowników. Czytaj dalej → oraz pałac Czy wiesz, że…? W haremie Tash-Hauli każda z czterech żon miała swoją loggię Allakuli-chan zbudował pałac Tash-Hauli w latach 1830–1838 wokół trzech dziedzińców. W haremie cztery wysokie loggie należały do czterech żon chana, a piąta, największa, do samego chana; za każdym letnim tarasem leżał zimowy pokój. Czytaj dalej → z haremem. Spacer uliczkami nic nie kosztuje; zabytki obejmuje jeden wspólny bilet sprzedawany przy Bramie Zachodniej. Więcej: Itchan Kala, historia i legendy.
Kalta-Minor i Islam Khoja
Niski i szeroki Czy wiesz, że…? Podstawa szeroka na 14 m dla wieży, która stanęła na 29 m Kalta-Minor zaczęto budować w 1852 roku i miał osiągnąć 70–80 m, ale prace stanęły w 1855 roku na wysokości około 29 m, gdy zmarł chan. Mówi się, że to jedyny minaret całkowicie pokryty glazurowanymi płytkami. Czytaj dalej → miał być najwyższym minaretem w regionie, ale zatrzymał się na 29 metrach, gdy zmarł chan, który go zamówił. ,Czy wiesz, że…? Najwyższy minaret Chiwy ma niewiele ponad sto lat Minaret Islam Khoja zaczęto budować w 1908 roku, pod sam koniec epoki chanów. Ma 56,6 m i należy do najwyższych w Azji Środkowej; na jego szczyt z oknami prowadzą kręcone schody o 175 stopniach. Czytaj dalej → ukończony w 1910 roku, ma 56,6 metra, a jego 175 stopni prowadzi do najlepszego widoku na płaskie dachy. Więcej: dwa minarety Chiwy.
Meczet Juma
Niska sala wsparta na 212 rzeźbionych drewnianych kolumnach, przebudowana w 1788 roku, z kolumnami znacznie starszymi niż sam budynek. W południe światło wpada przez otwory w dachu na ten drewniany las.
Taszkent: wart więcej niż przesiadka
Większość podróżnych traktuje stolicę jak lotnisko i dworzec kolejowy. My tu mieszkamy i uważamy, że zasługuje na cały dzień, a jeśli możesz, na dwa: zobacz Taszkent w 1 lub 2 dni.
Hazrati Imam i Centrum Cywilizacji Islamskiej
Obok starych meczetów i medresy Religijne serce starego Taszkentu: medresy, meczet piątkowy i mauzolea. Tuż obok stoi nowe Centrum Cywilizacji Islamskiej, otwarte w 2026 roku. Czytaj dalej → wznosi się 65-metrowa kopuła: Centrum Cywilizacji Islamskiej, otwarte w marcu 2026 roku. W jego Sali Koranu leży Mushaf Usmana, Koran z VII wieku. Zarezerwuj dwie do trzech godzin. Więcej: Centrum Cywilizacji Islamskiej.
Metro
Otwarte w 1977 roku, pierwsze metro w Azji Środkowej, w którym każda stacja ma własny temat i własnych artystów: kryształowe żyrandole, kosmonauci w ceramice, historie miłosne poety w turkusowym reliefie. Zdjęcia są mile widziane, a Czy wiesz, że…? Stacja metra, na której Ulugh Beg spotyka Gagarina Stacja Kosmonavtlar, otwarta w 1984 roku, ma ceramiczne medaliony z Ulugh Begiem, Galileuszem, Ikarem, Gagarinem i Tierieszkową, a szklane gwiazdy na suficie przywodzą na myśl Drogę Mleczną. Czytaj dalej → jest dziś częścią obiektu światowego dziedzictwa. Więcej: taszkenckie metro, stacja po stacji.
Bazar Chorsu
Bazar starego miasta pod wielką niebieską kopułą, otwarty w 1990 roku i wpisany przez UNESCO na listę w 2026 roku razem z dziewięcioma innymi budynkami modernistycznymi. Przyjdź rano, gdy chleb przyjeżdża jeszcze ciepły z tandyru. Wieczory należą do parków z fontannami i :Czy wiesz, że…? Legenda: „Siła w sprawiedliwości” to słowa samego Timura Konny pomnik Amira Timura w centrum Taszkentu, odsłonięty w 1994 roku, nosi dewizę „Siła w sprawiedliwości” w czterech językach. Tradycja przypisuje te słowa samemu Timurowi, ale historycy nie potrafią potwierdzić, że je wypowiedział. Czytaj dalej → zobacz wieczorny Taszkent.
Szachrisabz: rodzinne miasto Timura
Szachrisabz, około 90 km od Samarkandy, za przełęczą Tachtakaracza na wysokości około 1 700 m, to łatwa wycieczka jednodniowa. Jego historyczne centrum jest na liście UNESCO od 2000 roku. Spodziewaj się szerokich trawników między odnowionymi zabytkami, a nie labiryntu starych uliczek. Więcej: Szachrisabz z Samarkandy.
Ak-Saray
Z bramy Białego Pałacu Timura zostały tylko zrujnowane wieże, a i tak wznoszą się na około 38 metrów, czyli wysokość dwunastopiętrowego bloku. Prześwit o szerokości 22 metrów między nimi zamykał niegdyś jeden łuk. Więcej: Ak-Saray, zrujnowana brama.
Kok Gumbaz, Dorus Siadat i krypta Timura
Piątkowy meczet Ulugh Bega z 1437 roku pod niebieską kopułą; zespół memorialny z grobowcem Dżahangira, najstarszego syna Timura; oraz podziemna komora, w której kamienny sarkofag przygotowany przez Timura dla siebie wciąż stoi pusty.
Dolina Fergańska: jedwab i ceramika
Od września 2026 roku nowy pociąg elektryczny wyjeżdża z Taszkentu codziennie o 07:20 i dociera do Czy wiesz, że…? Meczet piątkowy w Kokandzie stoi na 98 kolumnach z Indii Muhammad Umar-chan zbudował Meczet Juma w Kokandzie w latach 1812–1818. Jego 100-metrowy iwan wspiera się na 98 rzeźbionych kolumnach z czerwonego drewna sprowadzonych z Indii, a minaret ma 22 m wysokości. W środku działa małe muzeum sztuki użytkowej. Czytaj dalej → o 10:26, a do Czy wiesz, że…? Legenda: nazwa Margilanu pochodzi od kurczaka i chleba Legenda mówi, że miejscowi przywitali Aleksandra Wielkiego kurczakiem i chlebem, „murg” i „non”, i od tej potrawy wzięła się nazwa miasta. W rzeczywistości Aleksander nigdy tu nie dotarł; nazwa Margilan jest poświadczona od X wieku. Czytaj dalej → o 11:02. Tutaj zobaczysz, jak uzbeckie rękodzieło powstaje, a nie tylko, jak się je sprzedaje. Zaplanuj co najmniej dwa dni i jedną noc: szczegóły w naszym przewodniku po Dolinie Fergańskiej.
Margilan: wytwórnia jedwabiu Yodgorlik
Zobacz, jak w gorącej wodzie odwija się nić z kokonu, jak wiąże się i farbuje osnowę do ikatu i jak na ręcznych krosnach tka się ,Czy wiesz, że…? UNESCO stawia tkaczy jedwabiu z Margilanu za wzór W 2017 roku UNESCO wpisało Margilańskie Centrum Rozwoju Rzemiosła, które odradza ręczne wytwarzanie atłasu i adrasu, do Rejestru Dobrych Praktyk Ochrony. Atłas to czysty jedwab, a adras łączy jedwab z bawełną. Czytaj dalej → a potem kup tkaninę tam, gdzie powstała. Więcej: jedwab z Margilanu, od kokonu do ikatu.
Ceramika z Risztonu
Czerwona glina wydobywana spod miasta i ,Czy wiesz, że…? Słynny błękit Rishtanu pochodzi z popiołu roślin stepowych Tradycyjne szkliwo z Rishtanu, ishkor, to alkalia z popiołu dzikich roślin zbieranych wiosną, zmieszane z piaskiem kwarcowym; miedź barwi je na turkusowo. Większość warsztatów używa dziś gotowych szkliw, ale kilku mistrzów przywróciło dawną recepturę. Czytaj dalej → szkliwo w odcieniach od turkusu po głęboki kobalt, robione z popiołu dzikich ziół. Większość warsztatów sprzedaje prosto z półek. Więcej: ceramika z Risztonu i jak ją kupować.
Kokand i Akhsikent
Pałac Czy wiesz, że…? Pałac Khudoyar Khana miał kiedyś siedem dziedzińców Ukończona na początku lat 70. XIX wieku „Perła Kokandu” miała siedem dziedzińców i około 114–119 pomieszczeń. Przetrwało pięć dziedzińców i 19 pomieszczeń. Amerykański dyplomata Eugene Schuyler uznał ją za okazalszą od każdego innego pałacu w Azji Środkowej. Czytaj dalej → w Kokandzie, ukończony około 1870 roku, wciąż ma fasadę ze szkliwionych kafli. Czy wiesz, że…? Stal z Akhsikentu ceniono aż w Bagdadzie Akhsikath był nie tylko przystankiem karawan na drodze z Kaszgaru, lecz także miastem warsztatów: stal tyglowa wytapiana tu w piecach wyłożonych kaolinem słynęła aż po Bagdad i Damaszek. Czytaj dalej → pod Namanganem, największe stanowisko archeologiczne w dolinie, to miasto, które Czy wiesz, że…? Założyciel imperium Wielkich Mogołów urodził się w Andiżanie Babur urodził się w Andiżanie 14 lutego 1483 roku, a w wieku dwunastu lat objął tron Fergany w jej stolicy Akhsikath. Później założył w Indiach imperium Wielkich Mogołów; jego pamiętnik, „Baburnama”, wciąż opisuje miasta doliny. Czytaj dalej → nazwał najsilniejszą twierdzą Fergany. Więcej: Akhsikent.
Termez: buddyjskie południe
Dalekie południe kraju to jedyne miejsce, gdzie historia buddyjska, hellenistyczna i islamska stoją obok siebie. Dajemy mu dwa dni. Więcej: Termez i Surchandaria.
Fayaz Tepe, Kara Tepe i Zurmala
Klasztory z czasów Kuszanów na wzgórzach nad Amu-darią, w tym jeden z oryginalną stupą pod ochronną kopułą, oraz stupa Zurmala, zbudowana z około 1,2 miliona cegieł z niewypalanej gliny. Zacznij od Muzeum Archeologicznego, w którym jest około 27 000 znalezisk: po nim gołe mury nabierają sensu.
Al-Hakim at-Termezi i Sultan Saodat
Najbardziej czczone sanktuarium Termezu, grobowiec IX-wiecznego pisarza sufickiego, oraz rodzinna nekropolia termezkich sajjidów, która rozrastała się wzdłuż jednego przejścia od X do XVII wieku.
Nukus i Karakałpacja: sztuka, twierdze i Aral
Daleki zachód leży daleko od wszystkiego innego. Przyjeżdża tu niewielu gości, a ci, którzy przyjadą, opowiadają o nim najdłużej.
Muzeum Sawickiego
Około 100 000 obiektów w stolicy Karakałpacji: obrazy rosyjskiej awangardy, które jeden kolekcjoner sprowadził na pustynię, Czy wiesz, że…? Karakałpak znaczy „czarna czapka” Karakałpacy, od których Karakałpacja wzięła nazwę, nazywają siebie Qaraqalpaq: qara znaczy czarny, a qalpaq – czapka. Około 770 000 z 900 000 Karakałpaków na świecie mieszka w republice, której stolicą jest Nukus. Czytaj dalej → biżuteria i stroje oraz znaleziska ze starożytnego Chorezmu. Zarezerwuj co najmniej pół dnia. Więcej: Muzeum Sawickiego w Nukusie.
Mizdakhan
Około 20 km na zachód od Nukusu czczone cmentarzysko na trzech wzgórzach, z półpodziemnym mauzoleum wyłożonym kaflami i „zegarem świata”: legenda mówi, że czas się skończy, gdy spadnie jego ostatnia cegła.
Ayaz-Kala i Toprak-Kala
Gliniane twierdze nad ,Kyzył-kum, czyli Czerwone Piaski: pustynia między Amu-darią a Syr-darią, przez którą droga i kolej prowadzą do Chiwy. najstarsza z końca IV lub początku III wieku p.n.e. Najłatwiej zobaczyć je w ramach półdniowego wypadu samochodem z Chiwy; przyjedź o zachodzie słońca.
Mujnak i Jezioro Aralskie
W ,Czy wiesz, że…? Festiwal muzyczny wśród starych kutrów Mujnaku Od 2018 roku festiwal muzyki elektronicznej, sztuki i nauki Stihia odbywa się w Mujnaku, dawnym porcie nad Jeziorem Aralskim, tuż obok statków pozostawionych na piasku. Kończy się spaleniem 10-metrowej instalacji ze słowem SEA. Czytaj dalej → dawnym porcie rybackim, statki spoczywają dziś na piasku tam, gdzie kiedyś był port. Stamtąd trasy dla aut 4×4 prowadzą przez Czy wiesz, że…? Olbrzymie kamienne „strzały” na Ustiurcie były pułapkami myśliwskimi Wzdłuż urwisk Ustiurtu biegną niskie kamienne murki zwane aranami, ułożone w strzały, trójkąty, a nawet gwiazdy. Suhaki i gazele biegną wzdłuż muru, zamiast go przeskoczyć, więc myśliwi zaganiali stada do zagród. Używano ich od epoki brązu. Czytaj dalej → nad wodę. Więcej: Jezioro Aralskie dziś.
Góry, jeziora i pustynia
Uzbekistan to nie tylko stare miasta. Góry zaczynają się około półtorej godziny od Taszkentu, a noc na pustyni mieści się między Samarkandą a Bucharą.
Czimgan, Amirsoy i jezioro Czarwak
Wszystkie trzy leżą 65–85 km od stolicy, w Tienszanie Zachodnim. W lipcowe popołudnie w Góry Tienszanu Zachodniego około 80 km od Taszkentu: latem wędrówki, zimą narty, w pobliżu zbiornik Czarwak. Czytaj dalej → jest prawie o dziesięć stopni chłodniej niż w Taszkencie; gondole w Czy wiesz, że…? Amirsoy w pierwszych trzech miesiącach odwiedziło około 150 000 osób Amirsoy otwarto w grudniu 2019 roku na północnym stoku góry Majgaszkan w Paśmie Czatkalskim, około 65 km od Taszkentu. W pierwszych trzech miesiącach przyjechało około 150 000 gości, głównie miejscowych, a domki czerpią około 90% energii ze słońca. Czytaj dalej → kursują latem i zimą na wysokość 2 290 m; Czy wiesz, że…? Jezioro pod Czimganem zatrzymuje zapora wysoka na 168 m Czarwak to zbiornik zaporowy: kamienna zapora wysokości 168 m na Czyrczyku, zbudowana w latach 1964–1970, zatrzymuje około 2 km³ wody z rzek Pskem, Koksu i Czatkał. Nazwę wywodzi się od perskiego chorbog, „cztery ogrody”. Czytaj dalej → to zbiornik za zaporą o wysokości 168 metrów. Więcej: góry pod Taszkentem, Czimgan i Czarwak w jeden dzień oraz Amirsoy.
Ajdarkul i obóz jurtowy
Jezioro, które pojawiło się w Kyzył-kum po powodzi w 1969 roku i ma dziś prawie 250 km długości. Planujemy je jako jedną noc w jurcie w drodze między Samarkandą a Bucharą. Więcej: Ajdarkul i noc w obozie jurtowym.
Nurata i góry Nuratau
Święte źródło, które przez cały rok ma około 20 °C, pełne ryb, których nikt nie łowi, oraz wzgórze, które tradycja wiąże z Aleksandrem Wielkim. Nad miastem kamienne wioski w grzbiecie Czy wiesz, że…? Grzbiet Nuratau chroni rzadką dziką owcę Rezerwat przyrody Nurata utworzono na grzbiecie Nuratau w 1975 roku, by chronić dzikie gaje orzechowe i argali Siewiercowa, endemiczną dziką owcę z Czerwonej Księgi. Chronione są tu także orły przednie i orłosępy. Czytaj dalej → przyjmują wędrowców. Więcej: Nurata i trekking w Uzbekistanie.
Jak zobaczyć najważniejsze zabytki w 7, 10 lub 14 dni
7 dni. Taszkent, Samarkanda, Buchara i Chiwa szybkim pociągiem. Pociąg do Chiwy wyjeżdża z Taszkentu codziennie oprócz niedzieli i ta jedna zasada wyznacza kolejność twojego tygodnia: Uzbekistan w 7 dni.
10 dni. Te same cztery miasta w spokojnym tempie, z dwiema nocami w Chiwie, wycieczką do Szachrisabzu i popołudniem w Gijduvanie: Uzbekistan w 10 dni.
14 dni. Dodaj Czy wiesz, że…? Legenda: „niebiańskie konie” z Fergany pociły się krwią Legenda mówi, że konie z Dayuan, jak chińskie kroniki nazywały Ferganę, pociły się krwią, a około 102 roku p.n.e. cesarz Wu z dynastii Han wysłał wojsko po kilka z nich. „Krew” to najpewniej skutek pasożyta skóry, od którego powstają drobne krwawe plamki. Czytaj dalej → nowym codziennym pociągiem, pustynne twierdze za Chiwą i dzień w górach: Uzbekistan w 14 dni.
Gotowe trasy znajdziesz w naszym katalogu wycieczek, a wyszukiwarka wycieczek zaproponuje trzy pasujące do twoich terminów i zainteresowań.
W skrócie
- Trzon każdej pierwszej podróży to Samarkanda, Buchara i Chiwa: daj im po dwa dni, Chiwie co najmniej jeden.
- Taszkent zasługuje na dzień dla metra, Centrum Cywilizacji Islamskiej i Chorsu.
- Dla rękodzieła dodaj Dolinę Fergańską, dla historii buddyzmu Termez, dla sztuki i Aralu Nukus.
- Góry są półtorej godziny od Taszkentu, a noc w jurcie nad Czy wiesz, że…? Aydarkul to mokradło o znaczeniu międzynarodowym W 2008 roku system jezior Aydar-Arnasay o powierzchni około 527 000 ha stał się obszarem ramsarskim. Leży na skrzyżowaniu dwóch wielkich szlaków wędrówek ptaków i daje schronienie pelikanom kędzierzawym oraz rzadkiej sterniczce białogłowej. Czytaj dalej → mieści się między Samarkandą a Bucharą.
- Z ośmiu obiektów światowego dziedzictwa UNESCO, od murów Chiwy po taszkencki modernizm, większość leży na opisanych wyżej trasach.
© Zdjęcia
- Kara Tepe Buddhist site, Termez — Marat Nadjibaev / Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0
